Zo vang je het wegvallen van een compagnon op
Geplaatst op 26 oktober 2026
Samen een bedrijf opbouwen gaat meestal over groeien en plannen maken, niet over de vraag wat er gebeurt als een van de eigenaren plotseling wegvalt. Toch kan juist dat de continuïteit flink onder druk zetten. Overlijdt een compagnon, dan worden de erfgenamen mede-eigenaar, terwijl zij die rol niet willen en de overblijvende partner het geld niet zomaar heeft om hun deel over te nemen. Voor dat soort situaties bestaan twee verzekeringen die de continuïteit van een onderneming beschermen. We nemen ze met je door.
De compagnonsverzekering
Allereerst de compagnonsverzekering, die samengevat een overlijdensrisicoverzekering is op het leven van een of meer mede-eigenaren. Overlijdt een compagnon, dan keert de verzekering een vooraf afgesproken bedrag uit aan de overblijvende compagnons. Met dat geld kunnen zij het aandeel van de erfgenamen overnemen, zodat het bedrijf in de bestaande handen blijft.
De verzekering past bij samenwerkingsvormen met meerdere eigenaren, zoals een vof, maatschap of een bv met meerdere aandeelhouders. Het verzekerde bedrag stem je af op de waarde van het bedrijf en de omvang van ieders aandeel.
Een rekenvoorbeeld maakt het concreet. Stel dat drie compagnons ieder een derde bezitten en het bedrijf rond de € 900.000 waard is. Dan is elk aandeel ongeveer € 300.000 waard, en daarop stem je de verzekerde bedragen af. Spreek ook af hoe je de waarde bepaalt en leg die afspraak vast, want de waarde van een bedrijf verandert in de loop van de tijd.
Leg de overname vooraf juridisch vast
Een verzekering alleen is niet genoeg. Zonder duidelijke afspraak over wat er bij overlijden gebeurt, kan de uitkering zijn doel missen. In het vof- of maatschapscontract of de aandeelhoudersovereenkomst leg je daarom vast dat de overblijvende partners het aandeel mogen overnemen en tegen welke waarde. De verzekering zorgt dan voor het geld, het contract voor een afhandeling volgens de afspraken.
Fiscale opzet verzekering
Compagnons sluiten de verzekering meestal in privé- en kruislings. Dit houdt in dat je elkaars leven verzekert en zelf de premie betaalt. Goed opgezet blijft de uitkering dan buiten de erfbelasting. De premie is in die opzet niet aftrekbaar.
Laat je de verzekering via de bv lopen, dan kan het fiscaal ongunstig uitpakken. Over de uitkering is dan belasting verschuldigd, en bij de overblijvende aandeelhouder kan daarnaast erfbelasting spelen over de waardestijging van de aandelen. De uiteindelijke belastingdruk kan daardoor flink oplopen. Omdat de juiste opzet zo bepalend is voor het resultaat, is dit bij uitstek iets om vooraf met een adviseur en accountant door te nemen.
De sleutelpersoonsverzekering vangt het verlies van kennis op
De sleutelpersoonsverzekering, ook keymanverzekering genoemd, werkt anders. Niet de mede-eigenaren, maar de onderneming zelf is hier de begunstigde. De verzekering keert uit als een voor het bedrijf onmisbare persoon overlijdt, bijvoorbeeld de oprichter, een mede-eigenaar of een medewerker met cruciale kennis of klantrelaties. Bij sommige verzekeraars kun je arbeidsongeschiktheid meeverzekeren.
Met de uitkering kun je de klap deels opvangen: tijd kopen, een vervanger inhuren, klanten vasthouden en lopende verplichtingen nakomen. Het verzekerde bedrag is maatwerk, afgestemd op het aandeel van die persoon in de omzet of op wat een vervanger kost. Houd er rekening mee dat de uitkering meestal als winst van de onderneming wordt belast. Of de premie aftrekbaar is, hangt af van de opzet. Laat ook dit vooraf verifiëren.
Wat past bij jouw (bedrijfs)situatie?
Allebei de verzekeringen draaien om continuïteit, maar vanuit een andere hoek. De compagnonsverzekering regelt de eigendomsoverdracht tussen partners, de sleutelpersoonsverzekering vangt het verlies van kennis en omzet op. Welke past, hangt af van je bedrijfsvorm, het aantal eigenaren en hoe afhankelijk je bent van een enkele persoon.
Het loont om hier rustig naar te kijken voordat zich een onverwachte situatie voordoet. Wil je weten wat in jouw geval verstandig is en hoe je het fiscaal goed opzet? Laat het vrijblijvend weten, dan voorzien we je van advies.
